Vier films in het Conjuring Universe staan er op het curriculum van regisseur Michael Chaves. Intussen of definitief, dat zal de toekomst uitwijzen. Of zijn het er maar drie? Als je de flipchart naar de letter volgt, maakt The Curse of La Llorana officieel geen deel uit van dat universum, al speelt het er zich wel in af. Vateiveuh, zou Schwarzenegger zeggen.

Feit is dat Chaves’ uitput – intussen of definitief etc. – nog maar weinig kwalitatieve potten heeft gebroken, zelfs al bleken zijn films allemaal commercieel rendabel. Al heeft dat niets met de naam op de generiek te maken: Michael Vanderslagmeulen zou ze ook in de groene cijfers hebben gekregen omdat het Conjuringmerk nu eenmaal verkoopt, los van wie de kapitein aan boord is. Met als gevolg dat saaie meuk als The Conjuring: The Devil Made Me Do It en The Nun II nogal wat popcornvretend en -gooiend gespuis in de zalen kreeg. The Conjuring: Last Rites doet dat ook. De kans is dus niet onbestaand dat de last in de titel helemaal niet de afsluiter zal blijken te zijn.

Voorlopig is deze vierde Conjuring wel degelijk de laatste film die zich richt op de spookhuisavonturen van Ed en Lorraine Warren, de Nicole en Hugo van de paranormale sector. De zaak die dit keer wordt toegelicht is die van de Smurls. Die zagen hun in West Pittston, Pennsylvania gelegen woonst ergens tussen 1974 en 1989 behekst, gespookt en verduiveld. Whoyougonnacall? De Warrens dus, die het vervloekte huis in 1986 met wijwatercamera’s enterden. Uiteraard is dit Pittston Poltergeist-verhaal voer voor interpretatie – zoals alle zaken van de Warrens. In 1991 kwam er al eens een filmische interpretatie over deze duivelshocuspocus met de televisiefilm The Haunted.

De affaire Smurl wordt alles behalve ‘waarheidsgetrouw’ verwerkt in The Conjuring: Last Rites. Chaves en zijn scenaristen leggen – middels de aanwezigheid van een vervloekte spiegel – een link naar 1964, toen de Warrens ei zo na hun ongeboren dochter verloren onder demonische invloed. De vierde Conjuring focust zich in eerste instantie op het privéleven van de Warrens: officieel zijn ze in de jaren tachtig al gepensioneerd, maar omdat hun dochter eveneens last heeft van visioenen zijn ze bijlange na nog niet spokenvrij. Uiteindelijk duurt het ruim tachtig minuten voor Chaves de Warrens’ privéduivels linkt aan die van het Smurlhuis. En tegen dan heb je al wat vulsel gezien hoor, nou nou.

Eigenlijk is deze Last Rites vulsel van de eerste tot de laatste minuut. Nagenoeg elk griezelmoment heb je al eerder gezien en is nauwelijks spannend, spokerig of nagelbijtend te noemen. En als de koopwaar al niet doet wat het moet doen … nog een chanceke dat Patrick Wilson en Vera Farmiglia goed gerodeerd zijn als de Warrens zodat zij het zaakje nog ietwat overeind houden bij het afsluiten van deze spookhuizencirkel. Maar begeesterende cinema is deze mengelmoes van belegen bokkenpoothorror en afgeprijsde soapdramatiek niet echt te noemen. De laatste? ‘t Is te hopen. Wie echt nog eens geslaagd geconjureerd wil griezelen haalt best de eerste twee uit de reeks nog eens vanonder het stof. Want toen was des duivels nog echt des duivels. Nu is het gewoon demonotoon.